Okresy warunkowe rzeczywiste – Real Conditionals

Za każdym razem, gdy należy spełnić pewien warunek, by uzyskać jakiś efekt, mamy do czynienia z okresem warunkowym. Dwie grupy okresów, "rzeczywiste" i "nierzeczywiste", różnią się jedynie tym, jak bardzo prawdziwe jest to, co ma się wydarzyć. W tym wpisie skupimy się na "okresach warunkowych rzeczywistych" tzw. Real Conditionals.

Co to jest Real Conditional?

Okresy warunkowe rzeczywiste (skrót roboczy: OWR) są wyjątkowe pod tym względem, że wszystkie w nich zawarte warunki i efekty są teoretycznie w 100% prawdziwe i powtarzalne np.

• gdy chodziłem do kina, kupowałem popcorn
• gdy naciśniesz klamkę, drzwi się otwierają
• gdy pójdziesz do szkoły, nie będzie cię w domu

We wszystkich przykładach efekt jest pewny, czy to z powodu własnych nawyków (kupowałem popcorn), zdrowego rozsądku (drzwi się otwierają), czy praw fizyki (nie będzie cię w domu). Zwrot, "teoretycznie w 100% powtarzalne", użyty trochę wcześniej wziął się z prostej przyczyny, że mogę nie mieć ochoty na popcorn, drzwi mogą być zamknięte na klucz, a, jako genialny wynalazca, mogę być w dwóch miejscach na raz. Wszystkie te fakty stanowią jednak tylko wyjątki, które potwierdzają naszą 100% regułę.

If, when, in case itp.

W OWR nie ma znaczenia, którego spójnika użyjesz – ze względu na wyżej wymienione 100% nadają się wszystkie. Jedyną różnicą np. pomiędzy użyciem if a when jest to, jak bardzo regularnie odbywa się czynność: jeśli użyjemy if ("jeśli") jest ona mniej regularna, a gdy when ("kiedy") czynność jest bardziej cykliczna. Kilka innych przykładów spójników:

• as soon as – jak tylko (mało regularne)
• if – jeśli, jeżeli (mało regularne)
• in case – w przypadku (mało regularne)
• on condition – pod warunkiem (mało regularne)
• provided, providing – o ile (mało regularne)
• unless – chyba że (mało regularne)
• when – kiedy, gdy (bardziej regularne)
• where – w którym to przypadku (bardziej regularne)
• while – tak długo jak (bardziej regularne)
• every time – za każdym razem (bardzo regularne)

Przeszłość

Past Real Conditional – okres warunkowy rzeczywisty przeszły – kryptonim: zerowy okres warunkowy przeszły

Aby zaznaczyć, że coś było kiedyś regułą i było w 100% prawdziwe, użyjemy właśnie Past Real Conditional. Dodatkowym skutkiem użycia tej konstrukcji jest informacja, że w chwili obecnej coś się zmieniło i to, co kiedyś było prawdą, już nią nie jest. np.

• Gdy chodziłem do kina kupowałem popcorn (czytaj: już nie chodzę do kina, albo już nie kupuję popcornu)
• Gdy wchodziłem do pracy szef już na mnie czekał (czytaj: już nie chodzę do tej pracy, albo szef już na mnie nie czeka)
• Gdy brałem aspirynę przestawała mnie boleć głowa. (czytaj: już nie biorę aspiryny, albo już nie przestaje mnie boleć głowa)

Nie ma znaczenia, która część zdania jest przeterminowana, ważne jest, że twierdzenie jako całość już przestało być aktualne i nie jest już w 100% prawdziwe. Posługiwanie się tym okresem warunkowym jest niezmiennie proste, ponieważ zarówno warunek jak i efekt były pewne:

spójnik + warunek + efekt

• If + Past + Past
• Gdy + chodziłem do kina + kupowałem popcorn
  When + I went to the cinema + I bought some popcorn
• Gdy + wchodziłem do pracy + szef już na mnie czekał
  When + I entered work + my boss was waiting
• Gdy + brałem aspirynę + przestawała mnie boleć głowa
  When + I took some aspirin + my headache stopped

Jak widać na drugim przykładzie (gdy wchodziłem do pracy…) nie jesteśmy ograniczeni do Past Simple, równie dobrze możemy użyć Past Continuous.

Podobne zdania często spotkacie z konstrukcją used to (miałem w zwyczaju), na szczęście nie wpływa to w żaden sposób na ich znaczenie:

spójnik + warunek + efekt

• If + Past + used to …
• Gdy + chodziłem do kina + kupowałem popcorn
  When + I went to the cinema + I used to buy some popcorn
• Gdy + wchodziłem do pracy + szef już na mnie czekał
  When + I entered work + my boss used to be waiting
• Gdy + brałem aspirynę + przestawała mnie boleć głowa
  When + I took some aspirin + my headache used to stop

Teraźniejszość

Present Real Conditional – okres warunkowy rzeczywisty teraźniejszy – kryptonim: zerowy okres warunkowy teraźniejszy

Są rzeczy, które odbywają się w bliżej nieokreślonym "teraz", ni to wczoraj, ni dzisiaj ani jutro, jednocześnie będąc filarami naszego życia. Dla nich właśnie jest Present Real Conditional. Tak jak w poprzednich przykładach mówimy o czymś, co jest w 100% pewne z tą jednak różnicą, że pewność ta nadal obowiązuje np.

• Gdy idę do kina, kupuję orzeszki
• Gdy wchodzę do pracy, szefowa już na mnie czeka
• Gdy biorę ibuprom, przestaje mnie boleć głowa.

Nie przepadam już za popcornem, przerzuciłem się na bardziej kaloryczne orzeszki, szefa zamieniłem na szefową, a aspirynę na ibuprom. To, co kiedyś było prawdziwe zostało zastąpione przez teraźniejszą rzeczywistość, a rzeczywistość jest taka, że ten okres warunkowy jest równie przystępny jak poprzedni:

spójnik + warunek + efekt

• If + Present + Present
• Gdy + idę do kina + kupuję popcorn
  When + I go to the cinema + I buy some popcorn
• Gdy + wchodzę do pracy + szefowa już na mnie czeka
  When + I enter work + my boss is waiting
• Gdy + biorę ibuprom + przestaje mnie boleć głowa
  When + I take some ibuprom + my headache stops

Drugi przykład ponownie wskazuje na to, że zamiast prostego Present Simple, do współpracy możemy pozyskać tajemniczą postać o kryptonimie Present Continuous.

Przyszłość

Future Real Conditional – okres warunkowy rzeczywisty przyszły – kryptonim: pierwszy okres warunkowy

Istnieją rzeczy, które choć dopiero w planach, są pewne jak teraźniejsza rzeczywistość, a przeszkodę w ich realizacji mogą stanowić jedynie wydarzenia o wymiarze trzęsienia ziemi, apokalipsy lub strajku na poczcie np.

• Gdy pójdę do kina, kupię bilet
• Gdy wejdę do pracy, nikt już na mnie nie będzie czekał
• Gdy wezmę urlop, przestanie mnie boleć głowa.

Zamiast siedzieć na fotelu poczekalnym i jeść popcorn lub orzeszki następnym razem postanowiłem kupić bilet i obejrzeć film, wrócę później do domu, później pójdę spać i dlatego, gdy później przyjdę do pracy, wszyscy będą już zajęci, ale ból głowy na pewno minie dopiero wtedy, gdy wezmę urlop. Nasze zamierzenia są w 100% pewne i właśnie ta pewność powoduje, że Future Conditional staje się Real.

spójnik + warunek + efekt

• If + Present + Future
• Gdy + pójdę do kina + kupię bilet
  When + I go to the cinema + I will buy a ticket
• Gdy + wejdę + nikt już na mnie nie bedzie czekał
  When + I enter work + nobody will be waiting for me
• Gdy + wezmę urlop + przestanie mnie boleć głowa
  When + I go on holiday + my headache will stop

Zamienniki

W Future Real Conditional, by dostosować wymowę okresu warunkowego do naszych potrzeb, zamiast will możemy użyć can (mogę), am going to (mam zamiar), shall (podobne do will, lecz tylko dla I albo we) oraz may (może)  np.

• When I go to the cinema I can buy a ticket – … mogę kupić …
• When I go to the cinema I am going to buy a ticket – … mam zamiar kupić …
• When I go to the cinema I shall buy a ticket – … kupię …
• When I go to the cinema I may buy a ticket – … może kupię …

Podsumowanie

Okresy warunkowe rzeczywiste charakteryzują się tym, że zarówno warunek jak i efekt były, są lub będą 100% prawdziwe, a odstępstwa od prawidłowości rozpatruje się w kategoriach siły wyższej (np. rodzice). Nie ma też znaczenia, czy powiemy When I went to the cinema I bought some popcorn, czy I bought some popcorn when I went to the cinema, w doborze kolejności mamy swobodę działania o ile zapamiętamy, że if i jemu podobne łączą się warunkiem naszego efektu, inaczej otrzymamy zdanie „gdy kupiłem popcorn, chodziłem do kina” – When I bought some popcorn I went to the cinema.

               

No related posts.